Dil/Language

Hüseyin Sadeghi: "Yatırımcıları Teşvik Edecek Adımlar Atılmalı"

Tüm dünyada etkili olan korona virüs sebebiyle 2 ay neredeyse tüm sektörlerin durduğu bir dönemi geride bıraktık. İnşaat ve emlak firmalarının bazıları hala bu dönemde satış yapılamayacağını düşünse de bazıları çoktan harekete geçti ve online satış yapmaya başladı. Sürece hızlı adapte olanın kazanacağı bir dönem bizleri bekliyor.
Haber Tarihi: 15-05-2020

Kıbrıs Emlak Merkezi:

Kuzey Kıbrıs, korona virüs sonrası normalleşme sürecine girdi. Yapılan korona virüs testleri artık negatif, bu krizi kontrol altına almayı başardı. Ancak yatırımcıların ihtiyaçları değişti bu dönemde tabi satıcıların talepleri de. İyi analiz etmek ve buna uygun fırsatlar oluşturmak önem kazandı.

H&B Real Estate Brokerı Hüseyin Sadeghi ile korona virüs süreci sonrasını, yatırımcıların ihtiyaçlarını, firmaların durumunu konuştuk. Tüm emlak ve inşaat sektörü için aydınlatıcı bir röportaj oldu. Yatırımcı talepleri nasıl değişti? Yatırımları teşvik etmek için neler yapmalıyız? İşte daha bir çok konuyu konuştuğumuz röportajımız..

 

“6 Aylık Durgunluktan Sonra İşler Hareketlenirken Sektör Tekrar Başa Döndük”

Korona virüs öncesinde işler hareketlenmeye başlamıştı, tam herkesin yüzü gülüyordu ancak araya bu virüs krizi girdi. 2 ay evlerdeydik. Sonrasında ofisleri açtık ancak döviz kriziyle karşılaştık.

Türkiye’den gelen yatırımcı durdu. Yurt dışından gelen yatırımcı durdu. Turizm yatırımı yapacak olan da durdu, ülkede şu an turizm durdu zaten. Daire alacak insanlarda işlerini kaybedebilir ya da maaşlarını tam alamaz diye onlarda yatırımlarını bekletme kararı aldı. Bu emlak sektörünü çok etkiledi. Zaten yaklaşık 6 aydır sektörde işler yavaştı. Tam işleri hareketlenirken sağlık kriziyle yine başa döndük.

 

“ALICILAR İÇİN AVANTAJLAR SAĞLANMALI”

Son dönemde konut fiyatlarında dikkat çeken indirimler yaptınız. Geri dönüş beklentiniz ve kısa vadede planınız nedir?

Hızlı dönüşümü olacak olan kira veya çok düşük fiyata olan portföylere öncelik verdik. Kısa vadede planımız budur temel olarak.

Tüm müşterilerimizle konuşuyoruz, fiyatları piyasayı ve dövizi göz önünde bulundurunca aynı fiyatta kalmak istiyorlar mı, diye soruyoruz.  Çoğu zaten fiyat indirimini kabul ediyor. İyi oranda indirim yapan satıcılarımız oldu. 76 bin sterlinden 66 bin sterline kadar fiyat düşen oldu. 55 bin sterlin diyen 49 bin sterline kadar düştü.  Ortalama %10-%15 gibi döviz bazlı indirim oranları oldu. Bu da neredeyse 90 bin TL demek, az bir rakam değil.

Kiralama piyasası devam ediyor ancak satın alma piyasası yavaşladı diyebilirim bu dönemde. Şu anda burada yaşayan yabancı kişiler almak istiyor.

Burada yaşayan ve Kıbrıs’ta kalmak isteyen kişiler hedef olarak alınmalı.

Bunun dışında birlik olarak gerekli yerlerle görüşüp, tapu indirimlerinin uzatılması, alıcılar için avantajlar sağlanması gibi konularda görüşmelere başladık. Eminim ki onlar da bu sektörün canlanması için harekete geçecektir.

Daha öncesinde tapu indirimleri uzatıldı ancak neredeyse kullanamadık. Bu korona krizi onu da etkiledi.

 

“TAPU İNDİRİMİ UZATILMALI”

Tapuda günde 5 işlemden başka işlem yapılmıyor. Bunu da bankalar dolduruyor zaten. Tapu indirimlerinin 2022 sonuna kadar uzatılması gerekiyor.

İç piyasa için bankalar özverili davranarak faizleri indirmişlerdi, bizde kredi olanağı %70-80 civarı. Bu yüzdelik oran artırılabilir. Yüzde doksanlara kadar çıkarsa bu oran ve vade oranı 10 yıldan 20 yıla kadar çıkarabilirse faydalı olur. İnsanların gelir seviyesi de düştü çünkü.

 

“YATIRIM YAPANI CEZALANDIRMAK YERİNE TEŞVİK ETMELİYİZ”

Yabancıların satın almaları için de belirli avantajların sağlanması gerekiyor. Green kart gibi bir olanak sağlanırsa, belirli bir miktar üzeri yatırım yapacak olanlara belirli ayrıcalıklar tanınırsa daha güzel olacak. Döviz krizi onları etkilemiyor çünkü.

Yabancılara arazi değil konut satılsın istiyoruz aslında. Bir kişiye birden fazla konut satılmasına izin verilirse de piyasa hızlı canlanabilir. Konut satılırsa, müteahhit kazanır, ona bağlı 60 sektör canlanır, emlak sektörü canlanır.

Bir dönem yabancıların konut alım sayısı üçe çıkarıldı ancak orada avantajdan ziyade bir cezalandırma yöntemi oldu. 1 konut alan %3, 2 konut alan %9, 3 konut alan %10 vergi ödedi. Alım çoğaldıkça teşvik edilmesi gerekir, cezalandırmak değil. En azında 5 konuta kadar satın alımlarına izin verilmesi gerekiyor bu noktalara dikkat ederek.

Çok önemli bir diğer konu, ülkemizin tanıtımlarının yapılması çok önemli. Genelde bu tanıtımlar turizm fuarlarında oluyor. Emlakçılar Birliği, Müteahhitler Birliği ve Turizmciler Birliği bu konuda birlikte hareket etmesi gerekir. Bu sene öyle veya böyle bitecek ancak gelecek seneleri kaybedemeyiz. Bu yönde çalışmaların hızlıca başlaması gerekiyor. Bu konuda herkese görev düşüyor.

 

“KUZEY KIBRIS DÜNYADA EN GÜVENİLİR 10 ÜLKE ARASINDA”

Yurt dışı uçuşları kapalı, açıldığında da yatırımcıların uçuş için hazır olmaları bir zaman alabilir. Bu dönemde yabancı yatırımcılar ile nasıl ilerliyorsunuz?

Yurt dışı piyasa için uçaklar belli olacak bu birincisi. Bu insanların uçağa binmeye cesareti olmalı. Tamam Kuzey Kıbrıs güvenli ancak buraya gelene kadar risk alıyorlar. Işınlanamadıkları için uçağa binebilirim psikolojisi olduktan sonra gelebilirler. Yut dışı yatırımcısı için dövizin artması önemli değil çok. Uçuşlar Haziran’da başlayacak. Hemen turistler gelebilir mi, süreç ne olacak, bizde bekleyip göreceğiz.

Yurt dışı yatırımcının ilgisini çekebilmek için orada olan partner bulmanız gerekiyor. Partneriniz orada yaşıyorsa gerekli buluşmalar ve reklamlar planlanabilir.

Kuzey Kıbrıs korona virüs sürecinden en güvenilir 10 ülke arasına girdi. İlk defa böyle bir yerde yer aldık. Kuzey Kıbrıs bu konuda çok başarılı oldu. Bunu bireysel anlatmak çok zor, ülke olarak bunun tanıtımına önem vermemiz gerekir. Bu bizi daha cazip bir hale getirecek.

Bu hayatta yaşayacağın evin iyi olması gerekiyor, mümkünse müstakil olması gerekiyor. Bu dönem bize bunu öğretti.

 

“DİJİTAL TANITIM DAHA DA ÖNEM KAZANDI”

Pandemi öncesi zamana göre değerlendirirsen iş hayatında neler değişti?

Ofise gelen insan trafiği azaldı. İnsanlar hala tedirgin dışa çıkma konusunda. Daha fazla herkes web üzerinden araştırma yapıyor, telefon edip soruyorlar. Bizim yıllar önce Kıbrıs’ta bir ilk olarak gerçekleştirdiğimiz 360 sanal tur vardı. O zaman Kıbrıs için çok yeniydi ve insanlar alışkın değildi. Biz bu sanal tur işine tekrar başlayacağız ki, insanlar evlerinden çıkmadan düşündüğü konutu görebilsin, gezebilsin.

Atlamamamız gereken bir diğer konu da şu, ev sahipleri de evlerini satmak istese de kimseyi evlerine alıp ev göstermek istemiyor haklı olarak. Biz de daha fazla boş olan portföyleri insanlara sunuyoruz. En azından Mayıs ayının sonuna kadar böyle devam etmeyi planlıyoruz. Kimseyi tehlikeye atmadan devam ediyoruz. 360 sanal tur daha önemli bir noktaya geldi tabi ki.

Çalışan ekibimizde sağlık açışından tüm önlemlerini alarak daha temkinli davranıyorlar. Hem kendilerini hem de karşı tarafı korumaya çalışıyorlar.

 

“KORONA VİRÜSÜ İLE YENİ BİR DÖNEME GİRDİK”

Toplantılarımızı online olarak yapmaya başladık. Online olarak ilerlemek önemli. Bir dönüşüm oldu bu konuda. Biz de bir pencere de açtı, fiziken orada olmasak da toplantıların yapılabildiğini gördük.

Bu süreç bizi çok değiştirdi, çoğu şeyi tekrar öğrendik. Tekrar öyle bir dönem geçirirsek bu defa hazır olacağız ve tecrübeli olacağız. Daha da güçlenerek ilerleyeceğiz.

Biz ekonomik krizleri çok yaşadık. Birçok krizden geçen biri olarak, her krizden bir fırsat doğar bunu bilmek gerekir. Sağlık krizini ilk defa yaşadık sadece.

 

“EMLAK OFİSLERİ KAPANIYOR”

Sizin bu dönemde önceliğiniz nedir ve emlak sektörüne bir mesajınız var mı?

Sağlam adımlarla ilerlemeye ve riskten uzak durmaya çalışıyoruz. Bazı masrafları minimize ederek, bu zor dönemi en sağlıklı şekilde atlatmayı planlıyoruz. Satılması ya da kiralanması daha yüksek portföylere yönelmek daha mantıklı olacak. Teknolojinin nimetlerini kullanmak niyetimiz. Tabi bizimle çalışan arkadaşların gelişimlerine de destek olacağız bu dönemde.

 

Bu krizde bildiğimiz 4-5 emlak ofisi kapandı. Buradan arkadaşlarıma seslenmek istiyorum, hızlı büyümek değil sağlam büyümek önemli, bu dönemleri sağlıklı geçirebilmek adına. Morallerini bozmadan daha temkinli davranmalarını tavsiye ederim. Bu işi meslek olarak benimsemeyen arkadaşlar kendi işlerine geri döneceklerdir. Bu işi meslek olarak benimseyenler bu krizi de atlatacaktır. Emlak sektörü her zaman inişli çıkışlı olmuştur. Buna dayanabilen arkadaşlar dayansın, her zaman kazanacaktır.

Şöyle düşünün bir emlak ofisi kapandığında kaç müşteri bundan etkilenir? Kısıtlı sayıda.

Burada müteahhitlerimize de seslenmek isterim. Çünkü bu krizden bir müteahhit çıkamazsa sıkıntı yaşayacak insan sayısı kat ve kat fazladır. Ve hepsi bu ülkeye zarar verir. Kontrollü gitmek çok önemli.

Biz bu dönemde kendimizden eminiz, danışman sayımızı daha da artırmak istiyoruz. Bu dönemi gelişim için kullanacağız. Bir H&B olarak yerimizdeyiz ve çalışmaya devam ediyoruz.

  

“DAİREDEN MÜSTAKİLE GEÇİŞ HIZLANIYOR”

Son dönemde bizim de sıkça karşılaştığımız bir durum, dairede oturanlar müstakil evlere geçmek istiyorlar. Bu da yerel pazarı hareketlendirmez mi? Arsa ya da müstakil satışlarına olumlu olarak yansır mı?

İnsanın birinci güvenilir limanı ülkesidir, ikinci güvenilir limanı da evidir. Zor bir süreç geçirdik, evde kaldık uzun bir dönem. Umarım tekrar bu süreç yaşanmaz ama okuduğumuz haberler tekrarlanacağı yönünde. Bunca zaman herkese evinize yatırım yapın dedik. İşin ciddiyetini herkes anladı.

İnsanlar geceden geceye evlerine giderdi, çok da önemi yoktu evin. Ancak 2 ay vakit geçirince anladık ki ev çok önemli. Bu yerel piyasanın hareketlenmesini sağlayacak bir ayrıntı. Konforlu bir evde yaşamanın önemli olduğunu bir kez daha gördük. Şu an sorular başladı. Dairemi satıp, müstakil bir eve nasıl geçerim.

 

“MÜTEAHHİTLERE BİR ÖNERİ”

Bu da müteahhitlerimize güzel bir tüyo oldu aslında. Dairesini satıp, kredisini ödeyebilecek kadar miktarda borçlanabilecek, gerek küçük, gerek ikiz, kompakt villalara ihtiyaç olacak. Bu dönemde bu konsept talep görecektir.

Arsa alanlar, arsa alayım yavaş yavaş evimi bitireyim, evime geçeyim diye düşünüyorlar. O yüzden arsa alımları da artabilir.

 



H&B Real Estate profil sayfasını ve ilanlarını incelemek için tıklayın..